Toespraak opening expositie ‘Protest in Castricum’ 21-10-2018

Bijeenkomst op de Dam in Amsterdam op 9 februari 1970, waarbij het feitelijk uitroepen van de Oranje Vrijstaat plaatsvond, waarvan de eerste inwoners zich kabouters noemden. Het uitroepen ging onder andere gepaard met het zingen van een eigen volkslied ‘de uil zit in de olme’.

Dames en heren,

Historie

De geschiedenis van de mensheid kent golfbewegingen van afwisselend periodes van tevredenheid en van ontevredenheid van mensen. Soms stapelen gevoelens van onvrede zich op tot een ware tsunami. In de jaren zestig van de vorige eeuw was er zo’n schokgolf van verzet, die veroorzaakt werd door allerlei dingen: seksuele revolutie, de emancipatie, het verzet tegen het ouderlijk gezag en in het verlengde daarvan het verzet tegen de regenten politiek, in tal van zaken . Het woord antiautoritair werd een sleutelwoord.

Jongeren / Kabouters

De jongeren verzetten zich aanvankelijk vooral in de grote steden- maagdenhuis-bezetting, provo etc., maar de golf dijde uit naar het rustige Castricum , een vroeger vooral agrarisch plaatsje, dat meer en meer bevolkt raakte met stedelijke forensen.
Wij jongeren verveelden ons; er was niets voor ons te beleven. Wij kwamen bijeen in het Eethuisje en de Schuur van Heesterbeek en daar richtten wij naar Analogie van Amsterdam de Kabouterbeweging Castricum op.

Wij wilden acties voeren met een ludiek karakter, dus niet agressief. De actie van de “Symbolische Begrafenis van het Biologisch Leven op het Strand” was misschien wel de meest gedramatiseerde cabareteske actie, maar dat liet toch onverlet de serieuze aanklacht tegen de vernieling van de natuur.

Taal / Fonetisme

Men ontwikkelde een eigen taal met moderne spelling. Actie werd Aksie, een protest op zich tegen de historische schrijfwijze. Het werd namelijk door veel mensen als elitair beschouwd dat je altijd maar overal de Latijnse of Griekse afstamming van een woord moet kennen, dus werd het uit een pseudo-socialistische houding : Schrijf zoals je spreekt, schrijf je Moers taal..

Openheid:

Alles wat we nu hebben aan openheid en inspraak danken we aan die jaren. Het ging erom niet alleen de burgemeester en wethouders, maar ook het publiek- de inwoners – wakker te schudden over misstanden die kennelijk niet op de politieke agenda van de gevestigde partijen stonden. Wat u vandaag ziet is een verzameling van documenten die herinneren aan de gevoerde acties in de jaren 1970 tot heden.

Positieve gevolgen:

We kunnen met de telescoopvisie van het heden ook zien welke positieve gevolgen acties hebben gehad en nog hebben.
Zo had de bezetting van de veilinghal, waarvan het doel was de roep om cultuur voor de jongeren duidelijk te maken tot gevolg dat we serieus genomen werden. We kregen inspraak bij de gemeente. Dit leidde tot de oprichting van de Culturele werkgroep Castricum, de oprichting van de Bakkerij en het geven van opdrachten aan beeldende kunstenaars en componisten door de gemeente. Een ware bloeiperiode van toneelvoorstellingen, concerten en cabaret brak aan. Op de tafel bij de ingang ziet u voorbeeld van de aanbieding van mijn compositie ‘Syntetisch Gedicht’ aan de burgemeester. Via koptelefoon kunt u dit werk beluisteren.

Kernwapens:

Op dezelfde tafel kunt u zien en beluisteren het werk ‘Neutron Sonata’ voor piano, mijn aandeel in het landelijke protest tegen de Kernwapens in 1981. Ik speelde dit werk in de IJsbreker voorafgaand aan de demonstratie op het Museumplein.

Dankwoorden:

Ik ben heel blij dat de werkgroep Oud-Castricum op zo’n voortreffelijke wijze de uitdaging op zich heeft genomen om een en ander op een rij te zetten.
Dank ook aan Anton Visser, die een documentaire film heeft gemaakt met interviews. Deze film kunt u hiernaast zien.

Ik spreek tenslotte de hoop uit dat de jongeren van nu ook uit dit historisch overzicht kunnen leren dat de moeite om op te komen voor de dingen waarin je gelooft, die je bewegen, zeker kan worden beloond.

Opening tentoonstelling Protest
Toespraak van Bernard van den Boogaard

Protest in Castricum

1993, Mient. Protest tegen verkeersplannen in het centrum.

Nieuwe expositie in De Duynkant

Castricum protesteert!

Na de succesvolle expositie over de verdwenen Duinkant komt Werkgroep Oud-Castricum nu met een bijzondere opvolger: Protesten in Castricum. Het behandelt in beeld en geluid acties en demonstraties die de afgelopen 50 jaar in onze gemeente zijn gehouden. Van landelijke manifestaties waarop hier werd ingehaakt tot kleine acties in het dorp, de wijk of de straat. Van Kabouterprotesten tot protesten tegen de opheffing van buslijn 164. De tentoonstelling is samengesteld met hulp van diverse oud-actievoerders die hun ervaringen en beeldmateriaal inbrachten. Het resultaat is een rijke verzameling materiaal die veel herinneringen oproept. Er draait ook een film van Anton Visser over de Kabouteracties, de oprichting van De Bakkerij, de vernieuwing van de Dorpsstraat, het Bakkerspleintje, etc. De opening van de expositie is op zondag 21 oktober om 13.30 uur in De Duynkant, Geversweg 1b, en wordt verzorgd door Bernhard van den Boogaard, met muziek van Toon Hollander. Beiden zijn oud-Kabouter.

Open Dagen

De expositie loopt van 21 oktober tot februari 2019 en is te zien op de bekende Open Dagen van Oud-Castricum, elke 1e en 3e zondag van de maand. Openingstijden zijn van 13.30 uur tot 16.00 uur en iedereen is welkom. Dat geldt natuurlijk vooral voor nieuwe donateurs die ons werk de komende tijd willen ondersteunen. De entree is voor donateurs gratis, de overige bezoekers betalen 1 euro.

Persbericht van Jan Possel, PR.

Opening monumentendag Castricum

Wethouder Paul Slettenhaar opende de monumentendagen in de gemeente Castricum zaterdag in gebouw De Duynkant aan de Geversweg. In verband met het landelijke thema ‘Europa’ heeft Oud-Castricum gekozen voor een tentoonstelling over de aanleiding en omstandigheden van de inval van de Engelsen en Russen in 1799 en uiteindelijk de Slag bij Castricum in oktober van dat jaar. Er is een overdruk beschikbaar van een artikel over deze oorlog die duizenden soldaten het leven heeft gekost. Het verscheen eerder in de Canon van Castricum en Bakkum.

De als Schotverkede musketier Martin Blom lid van de re-enactmentgroep legt de werking van het musket uit.
De als Schot verklede musketier Martin Blom lid van de re-enactmentgroep legt de werking van het musket uit. Foto van Jacques Schermer.

Na het welkomstwoord van voorzitter Peter Sibinga ging de wethouder in op de achtergrond van het monument dat voor het gemeentehuis op Plein 1799 staat. Hij riep de inwoners op om gebruik te maken van de gelegenheid de vele monumenten in Castricum, Akersloot en Limmen en omgeving te bekijken. Er is een prachtig gratis gidsje van alle monumenten door de gemeenten in de regio uitgegeven. Na opening bezocht de wethouder onder begeleiding van een lid van het regiment Gordon Highlanders het Huis van Hilde waar eveneens vondsten uit 1799 te zien zijn.

Salvo met de musket door een lid van het regiment Gordon Highlanders.
Salvo met de musket door een lid van het regiment Gordon Highlanders. Foto van Jacques Schermer.

Op zondag 16 september tijdens de reguliere opening van 13.30 – 16.00 uur zijn de tentoonstellingen over De Slag bij Castricum en de buurt De Duinkant vanwege de grote belangstelling opnieuw te zien.

Persbericht van Jan Possel, PR

Open Monumenten Dagen ook bij Oud-Castricum

Schilderij van de Slag bij Castricum, het onderwerp van de expositie in De Duynkant, in het kader van de Open Monumenten Dagen.

De bekende Open Monumenten Dagen zijn dit jaar op zaterdag 8 en zondag 9 september. Het landelijk thema is Europa en de taakgroep Cultuurhistorie en Monumenten van de Werkgroep Oud-Castricum geeft daar invulling aan met een paar passende activiteiten.

Kijken en luisteren: Expositie en film in De Duynkant

In De Duynkant, het informatiecentrum van Oud-Castricum komt een kleine expositie over ‘De Vergeten Oorlog’ en er draait de film ‘Soldaat in het zand’. Beide gaan over de oorlog in 1799, toen de Engelsen en Russen langs de Noord-Hollandse kust tegen de Franse en Bataafse troepen vochten en op 6 oktober 1799 bij Castricum werden verslagen.

Op zaterdag 8 september opent wethouder Slettenhaar om 10.00 uur in de Duynkant de Open Monumenten Dagen in Castricum.

Openingstijden

De Duynkant is op zaterdag 8 en zondag 9 september 2018 geopend van 13.30 tot 16.00 uur. De toegang is gratis en iedereen is welkom, vooral natuurlijk nieuwe donateurs.

Expositie over Duinkant nog te zien in Duynkant

De eerstvolgende open dag van de Werkgroep Oud-Castricum wordt gehouden op zondag 16 september.

Dan is opnieuw de expositie te zien over de Duinkant, het knusse woonbuurtje aan de westkant van de spoorlijn dat op last van de Duitsers in mei 1943 werd afgebroken voor de aanleg van de Atlantikwall. In de filmzaal draait continue een film van Hans Kinders over het verdwenen buurtje en zijn bewoners.

Iedereen is dus op 16 september weer van harte welkom tussen 13.30 en 16.00 uur aan de Geversweg 1b. Iedere eerste en derde zondag van de maand is De Duynkant geopend en kan de huidige tentoonstelling nog worden bezichtigd. De entree voor donateurs is gratis, overige bezoekers betalen 1 euro.

Voor de donateurs, die nog geen bezoek brachten aan het vernieuwde onderkomen van de werkgroep, ligt er nog een kleine verrassing klaar. Dat geldt natuurlijk ook voor degenen die zich aanmelden als nieuwe donateur om Oud-Castricum te ondersteunen.

Oud-Castricum ook derde zondag open

Het is even wennen voor de bezoekers van de open dagen van de Werkgroep Oud-Castricum, maar vanaf deze maand is De Duynkant ook van 13.30 tot 16.00 uur op de derde zondag van de maand opengesteld.

Het was afgelopen zondag dan weliswaar geen ‘museumweer’, toch liepen er 40 belangstellenden binnen bij het onderkomen van de werkgroep om de fraaie verbouw te bekijken of de interessante tentoonstelling over het verdwenen buurtje ‘De Duinkant’.

Links Ruud Lokenberg die in gesprek is met Wilma van Dijk. Foto Hans Boot.

Ruud Lokenberg reageerde daar enthousiast op: “Ondanks dat ik hier al 50 jaar woon, kom ik steeds weer andere dingen tegen. Het raakt me wel als ik zie dat zo’n hele buurt in 1943 werd ontruimd door de bezetter. Het gebouw van de werkgroep is fantastisch geworden, echt iets van deze tijd. Ik kom hier twee keer per jaar en ik vind het knap dat men regelmatig nieuwe tentoonstellingen laat zien.”

Protest

Wilma van Wijk neemt de tijd om wat boeken aan een van de leestafels door te nemen, onder het genot van een kopje koffie dat tegenwoordig ook door de werkgroepleden wordt aangeboden. Zij laat weten: “Ik vind het hier door de uitbreiding en herinrichting ontzettend leuk geworden. Het gebouw heeft veel aan ruimte gewonnen en ziet er professioneel uit. Mijn partner Bernard van den Boogaard is benaderd om een bijdrage te leveren aan de volgende tentoonstelling die over protest gaat. Bernard was namelijk eind jaren ’60 bij een actie betrokken, dus kan daar ook nog wel wat over vertellen.”

Gelukkig heeft deze middag Oud-Castricum ook een aantal nieuwe donateurs opgeleverd, die nog altijd van groot belang zijn om het voortbestaan van de stichting te garanderen. Marga de Roode is een van hen en licht toe waarom zij zich heeft aangemeld: “Ik woon op een uniek stukje Castricum. Dat is aan de Zanderij tegenover de begraafplaats, dichtbij het buurtje waar de tentoonstelling over gaat en die mij erg aanspreekt. Daarnaast heb ik interesse in de gehele geschiedenis van ons dorp en wil ik door mijn jaarlijkse donatie de vrijwilligers van de werkgroep een hart onder de riem steken!”

Hans Boot

Bron: Nieuwsblad Castricum.nl – 18-7-2018