Maer- of Korendijk

 

Om zware landbouwvoertuigen te kunnen dragen, zijn op de Maer- of Korendijk twee betonnen rijstroken aangebracht die de vroegere karrensporen moeten verbeelden. Het doorbraakgat is weer uitgegraven. Ter bescherming van de dijk is ervoor gekozen om het agrarische verkeer niet de dijklus te laten volgen.

De Maer- of Korendijk ligt aan de noordkant van de grenssloot die de scheiding vormt tussen Castricum en Heemskerk en de binnenduinrand verbindt met de vroegere buurtschap Heemstede, een zandrug in het binnendeltalandschap van het Oer-IJ.  Aangenomen wordt dat de aanleg van deze dijk in de tweede helft van de 12e eeuw heeft plaatsgevonden. Maer is waarschijnlijk een verbastering van maet of maat dat hooiland betekent. De dijk zal ongetwijfeld ook een verhoogde toegangsweg naar de drassige hooilanden zijn geweest. Of moet in het woord maet de betekenis van grens gezocht worden en is het een verwijzing naar de eeuwenoude grenspositie tussen Castricum en Heemskerk? Op een kaart uit 1680 staat Korendijk ook geschreven als Cooredijck. Coore of Koren kan herleid worden tot keur of schouw. Dit zou kunnen betekenen dat het onderhoud van de dijk regelmatig gecontroleerd werd. De dijk beschermde samen met de verdwenen Bogaards- of Molendijk, die vanaf Heemstede in noordelijke richting liep en aansloot op de hoge gronden van Noordend, de Castricumse weidegronden tegen het opdringende water vanuit de Wijkermeer. Bij sterke wind kon het water vanuit de Wijkermeer, via de nu nog bestaande Dye, ver het voormalige binnendeltagebied in worden gestuwd. Nadat de Sint-Aagtendijk omstreeks het einde van de 13e eeuw vanaf de hoge gronden bij Beverwijk tot aan de strandwal van Akersloot als één gesloten dijktracé tot stand was gekomen, degradeerden de daar binnen liggende lokale dijken tot secundaire waterkeringen. In de Maer- of Korendijk bevindt zich een dijklus, een dijkomlegging die tot stand gekomen is na een dijkdoorbraak. Het jaartal van de dijkdoorbraak is niet bekend, maar de dijklus komt voor op een anonieme kaart uit de eerste helft van de 17e eeuw. Waarschijnlijk werden de gronden tussen de Korendijk en de Noordermaatweg (Heemskerk) gebruikt om het opgestuwde water te bergen. Uit een register uit 1730 blijkt dat ten zuiden van de dijk, ter hoogte van de doorbraak, percelen land namen hebben als Dronkenkamp (Verdronkenkamp) en Kromweels (Kromwiel). De doorbraakplas (ook wel ‘wiel’ genoemd) is in het verleden gebruikt als vuilstortplaats en daardoor dichtgeraakt. Door de zware belasting van landbouwvoertuigen werd het dijklichaam in de dijksloten weggedrukt en vertoonde de kruin diepe wielsporen waarin het regenwater bleef staan. Er werd een herstelplan opgesteld waarvan de uitvoering in 2010 gereed kwam. Ook het doorbraakgat is toen uitgegraven. Wandelaars, fietsers, ruiters en het lokale landbouwverkeer kunnen nu goed gebruik maken van deze parel in het Castricumse buitengebied. Het dijktracé is opgenomen in de Maer- of Korendijkroute, een wandelroute van ongeveer 8 km. De routebeschrijving is verkrijgbaar bij boekhandel Laan, Burgemeester Mooijstraat 19 en bij Gusto/VVV, Dorpsstraat 66 te Castricum.

 

Print Friendly, PDF & Email